ZESPÓŁ JELITA DRAŻLIWEGO – CORAZ CZĘSTSZYM PROBLEMEM

W telewizji i prasie coraz częściej słyszymy hasło „jelito drażliwe”. Ale na czym tak naprawdę polega ta dolegliwość i jak ją leczyć? Zespół jelita drażliwego (w skrócie IBS) jest przewlekła chorobą układu trawiennego, czasem nazywaną również „nerwicą jelit”. Jej objawami są przede wszystkim zaburzenia rytmu wypróżnień, uczucie pełności i „przelewania” w brzuchu, jak również uciążliwe wzdęcia oraz bóle brzucha.

Jak rozpoznać zespół jelita drażliwego?

IBS jest chorobą „czynnościową” układu pokarmowego, w której dochodzi również do nazywanego przez ekspertów zaburzenia interakcji jelitowo-mózgowych. Przyczyna choroby nie jest do końca wyjaśniona, jednak wiadomo, iż składa się na nią wiele czynników między innymi infekcje pokarmowe, czynniki genetyczne, przyczyny psychologiczne oraz żywieniowe, jak i zaburzenia mikrobioty jelitowej. W zespole jelita drażliwego nie dostrzega się żadnych zmian anatomicznych organizmu, dlatego też ta dolegliwość jest trudna do zdiagnozowania, a objawy są bardzo uciążliwe.

W IBS dochodzi do różnego rodzaju zaburzeń funkcjonowania układu pokarmowego. Obserwujemy przede wszystkim zmianę szybkości pasażu jelitowego. Pojawiają się zarówno biegunki, jak i zaparcia. Dolegliwości tej towarzyszą niekiedy bardzo silne kurczowe, kłujące lub piekące bóle brzucha. Dochodzi do uczucia rozdęcia jelit przez pokarm i gazy, występuje nadmierna produkcja śluzu. U ponad połowy pacjentów cierpiących na zespół jelita drażliwego występują dodatkowo zaburzenia w sferze psychologicznej, głównie lęk oraz depresja. Dodatkowo stres może w dużym stopniu nasilać objawy jelita drażliwego.

Jak leczymy IBS?

Niestety, zespołu jelita drażliwego nie możemy całkowicie wyleczyć. Stosując leczenie objawowe jesteśmy w stanie w znacznym stopniu złagodzić jego symptomy, a czasem nawet uzyskać wielomiesięczne lub wieloletnie okresy remisji, niestety nie oznacza to wyleczenia choroby.

Zespół jelita drażliwego leczymy wielokierunkowo. Musimy odpowiednio zmienić sposób odżywiania, zwiększyć aktywność fizyczną, dostosować farmakoterapię, opanować stres,  a czasem nawet skorzystać z psychoterapii.

Zatem po pierwsze zmiana diety!

Odpowiedni sposób odżywiania w znaczący sposób wpływa na złagodzenie objawów IBS. Nie ma niestety diety uniwersalnej, odpowiedniej dla każdego cierpiącego na tę dolegliwość i najlepiej aby jadłospis był dopasowany indywidualnie, jednak możemy wyodrębnić kilka zaleceń ogólnych. Po pierwsze musimy indywidualnie usuwać z diety produkty, po których obserwujemy nasilenie objawów. Ponadto ograniczajmy kawę i mocną herbatę, unikajmy napojów alkoholowych oraz gazowanych. Dodatkowo musimy pamiętać o ograniczeniu spożywania pokarmów tłustych, smażonych oraz wzdymających (np.: nasion roślin strączkowych, kapusty, cebuli). Przy występującej nietolerancji laktozy zrezygnować musimy również z mleka i niektórych produktów mlecznych. Ważne jest także spożywanie mniejszych objętościowo posiłków, ale częściej. Przy ustalaniu diety ważne jest aby odpowiednio dobierać produkty w zależności od postaci choroby: zaparciowej lub biegunkowej.

Farmakoterapia.

Jeśli chodzi o leczenie farmakologiczne to obejmuje ono przede wszystkim stosowanie leków wpływających na regulację pracy jelit. Najczęściej są to leki rozkurczowe, niwelujące wzdęcia oraz gazy, leki przeciwbiegunkowe i zapobiegające zaparciom, w niektórych przypadkach przy biegunce również antybiotyki.

Niezwykle istotne są również PROBOTYKI. Dlaczego? Otóż flora bakteryjna przewodu pokarmowego odgrywa zasadniczą rolę w utrzymaniu homeostazy, czyli równowagi naszego organizmu. Zaobserwowano, że w zespole jelita drażliwego zaburzenie tej właśnie równowagi wpływa na występowanie objawów. Dbanie o optymalny skład naszej flory jelitowej przy użyciu odpowiednich preparatów probiotycznych pomaga zarówno w terapii IBS, jak również w profilaktyce.

Zespół jelita drażliwego jest uciążliwym i nieprzyjemnym schorzeniem, jednak przy właściwej diecie, stosowaniu probiotyków oraz leków niwelujących dokuczliwe objawy możemy w znacznym stopniu poprawić samopoczucie i komfort życia osób cierpiących na tę dolegliwość.

Bibliografia:
  1. Krystian Adrych: Zespół jelita drażliwego  w świetle najnowszych  wytycznych; Forum Medycyny Rodzinnej 2018, tom 12, nr 6, 224–233
  2. Tomasz Dworzański, Rafał Fornal, Łukasz Koźba, Krzysztof Celiński, Ewa Dworzańska: Rola mikrobioty jelitowej w zespole jelita nadwrażliwego; Postepy Hig Med Dosw, 2018; 72: 215-226

Dodaj komentarz

Your email address will not be published. Required fields are marked